Пост-вирусна кашлица и симптоми на астма
Многу луѓе очекуваат кашлицата да исчезне веднаш штом ќе помине настинката или грипот. Сепак, кај голем број пациенти се појавува упорна кашлица која може да трае со недели по респираторна инфекција.
Оваа состојба често се нарекува пост-вирусна кашлица и се јавува затоа што дишните патишта остануваат иритирани и чувствителни дури и откако инфекцијата ќе помине. Во одредени случаи, долготрајната кашлица може да открие и скриена астма или зголемена реактивност на бронхиите.
Разбирањето на причините за долготрајната кашлица и препознавањето на моментот кога е потребен лекарски преглед може да помогне во спречување на компликации и подобрување на здравјето на белите дробови.
Што предизвикува кашлица која трае со недели по настинка?
Кога имате настинка, вирусите ја инфицираат слузницата на дишните патишта, предизвикувајќи воспаление на бронхиите и белите дробови.
Дури и откако инфекцијата ќе помине, слузницата на бронхиите може да остане воспалена и преосетлива, што лесно предизвикува кашлица.
Најчести провокатори се:
- студен воздух
- физичка активност
- прашина и загадување
- подолго зборување
- алергени како полен или чад
Кај некои луѓе, особено кај оние со алергии или астма, ова воспаление може да доведе до пост-инфективна кашлица или кашлична варијанта на астма.
Најчести симптоми на пост-вирусна кашлица
Долготрајната кашлица по настинка често може да биде придружена со други симптоми на дишните патишта.
Најчести симптоми се:
- упорна сува кашлица
- кашлица која се влошува ноќе
- „свирење“ или пискање при дишење
- отежнато дишење
- чувство на стегање во градите
- кашлица предизвикана од физичка активност, студен воздух или смеење
Доколку е присутна астма, симптомите често се подобруваат со инхалаторни бронходилататорни лекови.
Колку долго може да трае кашлицата по настинка?
Типичната настинка трае 7–10 дена, но кашлицата која следи може да продолжи 3 до 8 недели.
Ова се случува затоа што на дишните патишта им е потребно време да се опорават од воспалението и иритацијата предизвикани од инфекцијата.
Во повеќето случаи кашлицата постепено се намалува, но доколку трае подолго, потребна е лекарска проценка.
Опции за третман на долготрајна кашлица
Третманот зависи од причината и тежината на симптомите. Пулмолог може да препорача различни терапевтски пристапи.
Бронходилататори
Бронходилататорите се инхалаторни лекови кои ги релаксираат мускулите на дишните патишта и го подобруваат протокот на воздух.
Инхалаторни кортикостероиди
Овие лекови го намалуваат воспалението на бронхиите и често се користат кога постои сомнеж за астма или хиперреактивност на дишните патишта.
Антихистаминици и терапија за алергија
Ако алергиите придонесуваат за иритација на дишните патишта, антихистаминиците можат да помогнат во намалување на симптомите.
Хидратација и влажен воздух
Пиењето доволно течности и користење навлажнувач на воздух може да помогне да се смири иритираната слузница на дишните патишта.
Избегнување на надразнувачи
Избегнувањето на чад, студен воздух, прашина и силни мириси може значително да ги намали симптомите на кашлица.
Кога треба да се јавите на лекар?
Иако пост-вирусната кашлица најчесто поминува сама од себе, лекарски преглед е препорачлив ако:
- кашлицата трае повеќе од 3–4 недели
- имате отежнато дишење или свирење во градите
- кашлицата ви го нарушува сонот или секојдневните активности
- искашлувате крв или густ зелен секрет
- имате болка во градите или покачена температура
Лекарот може да препорача:
- тестови за белодробна функција (спирометрија)
- клинички преглед на белите дробови
- радиолошко снимање доколку е потребно
Овие испитувања помагаат да се исклучат заболувања како астма, бронхитис, пневмонија или други белодробни болести.
Раната дијагноза може да спречи влошување на воспалението и да го подобри долгорочното здравје на белите дробови.
Заклучок
Кашлица која трае со недели по настинка најчесто е резултат на привремена иритација и зголемена чувствителност на дишните патишта. Сепак, во одредени случаи може да укажува на скриена астма или продолжено воспаление на бронхиите.
Навремената проценка и соодветниот третман можат значително да ги намалат симптомите и да помогнат повторно лесно и слободно да дишете.
Доколку кашлицата трае подолго, консултацијата со пулмолог може да помогне да се утврди причината и да се избере соодветен третман.
Најчесто поставувани прашања (FAQ)
Дали е нормално кашлицата да трае со недели по настинка?
Да. Пост-вирусната кашлица може да трае 3–8 недели поради зголемената чувствителност на дишните патишта.
Дали настинката може да предизвика астма?
Респираторните инфекции можат да предизвикаат симптоми на астма или да откријат претходно недијагностицирана астма.
Дали сирупите за кашлица помагаат?
Во многу случаи имаат ограничен ефект. Ако постои воспаление на бронхиите, инхалаторната терапија често е поефикасна.
Кога треба да се загрижам за долготрајна кашлица?
Ако кашлицата трае повеќе од четири недели, се влошува или е придружена со отежнато дишење, температура или болка во градите.
👉Закажете пулмо-алерголошка консултација овде
Проф. Д-р Јагода Стојковиќ (пулмо-алерголог)
